Eğitim

Gazel Nedir

Gazel Nedir

             Divan edebiyatının en önemli türlerinden olan gazel bir bakıma aşk ve şarap şiiri olarak halk arasında bilinmektedir. Gazelin konusu genellikle aşk ve kadındır. 2’li beyitlerden oluşan gazeller ilk olarak Türk edebiyatına 13. yüzyılda girmiştir. Ve ilk gazel örneğini Mevlana yazmıştır.

Gazel çeşitli bölümlerden oluşmaktadır.

Her beyitti farklı adlarla adlandırılmaktadır. Gazelin ilk beyi tine matla son beyi tine ise makta beyitti denilmektedir. Gazelin en güzel beyi tine Beyti’ler gazel denilmektedir. Gazeller söylendikleri dile göre de isim almıştır. Mesela gazel Arapça, Farsça ve Türkçe sözcükler karıştırılarak oluşturulmuşsa mülemma gazel adını almaktadır. Eğer iki şair ortak bir gazel oluşturuyorsa bu gazelin adı müşterek gazel olarak geçmektedir.

Gazelin ismi konusuna göre de değişiklik göstermektedir. Mesela gazel aşk ve kadın konularını işliyorsa âşık hane, yaşamdan zevk almayı anlatan gazellerde rindane, öğretici konularda yazılan gazellere ise hakimane gazel denilmektedir.  Genel olarak gazeller İran Edebiyatı ve Türk Edebiyatı’nda ortaya çıkan bir şiir türüdür. Gazeller beş ile on beş beyit arasında meydana gelmektedir. Gazelin kolaylıkla yazılmasının nedeni ise aruz ölçüsünün her kalıbıyla kolaylıkla yazılabilmesidir.

Genel olarak yazılan gazelin kafiye kalıbı ise aa, ba, ca, şeklinde gitmektedir. Yani ilk beyit kendi arasında kafiyeli, diğer beyitlerinde ikinci mısrasın ilk beyit ile kafiyelidir. Ayrıca gazellerde mısra sonlarında kafiye bulunduğu gibi mısra içerisinde de kafiyeler bulunmaktadır. Ve bu kafiyelere müsemma gazel adı verilmektedir.

 

Tags

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Close